Windows 95
Windows 95 – trzecia wersja linii graficznych systemów operacyjnych Microsoft z rodziny Windows. Została oficjalnie wydana 24 sierpnia 1995 roku i wprowadziła szereg przełomowych rozwiązań, które ukształtowały współczesne systemy operacyjne oraz przyczyniły się do popularyzacji komputerów osobistych wśród szerokiego grona użytkowników.
Historia
Prace nad Windows 95 rozpoczęły się w 1992 roku pod kierownictwem Billa Gatesa i Steve’a Ballmera. Projekt miał na celu połączenie zalet istniejącego MS‑DOS ze w pełni zintegrowanym interfejsem graficznym, co pozwoliłoby użytkownikom na łatwiejszą obsługę komputera. Pierwsze wersje testowe (tzw. „Chicago”) zostały zaprezentowane publicznie na targach COMDEX w 1994 roku.
Wydanie finalne, oznaczone kodem wewnętrznym “Windows 95”, zostało udostępnione w trzech głównych formatach:
- wersja OEM instalowana na nowych komputerach,
- wersja retail dostarczana w płytach CD,
- wersja upgrade dla posiadaczy wcześniejszych wersji Windows (np. Windows 3.1).
Funkcje i innowacje
- Nowy interfejs graficzny (tzw. GUI) z przyciskami Start, paskiem zadań oraz obszarem powiadomień.
- Wsparcie dla architektury IA‑32, co umożliwiło uruchamianie aplikacji 32‑bitowych oraz zwiększyło wydajność.
- Wbudowany menedżer plików Windows Explorer zastępujący File Manager z poprzednich wersji.
- Systemowy Plug and Play – automatyczna konfiguracja podłączanych urządzeń, w tym drukarek, modemów i kart dźwiękowych.
- Wsparcie dla długich nazw plików (do 255 znaków) oraz systemu plików FAT32.
- Wprowadzenie przeglądarki Internet Explorer (wersja 1.0) oraz protokołu TCP/IP w standardowej instalacji.
- Możliwość uruchamiania wielozadaniowo (multitasking) w trybie pre‑emptive dla aplikacji 32‑bitowych.
Wersje i aktualizacje
Po premierze podstawowej pojawiły się liczne poprawki i rozszerzenia:
- Service Pack 1 (SP1) – wydany w 1996 roku, zawierający poprawki bezpieczeństwa oraz ulepszenia stabilności.
- Service Pack 2 (SP2) – wprowadzony w 1997 roku, z dodatkowymi sterownikami i ulepszeniami obsługi sieci.
- OSR2 (OEM Service Release 2) – rozszerzona wersja z obsługą FAT32 i lepszymi sterownikami dla nowych podzespołów.
Odbiór i wpływ
Windows 95 odniósł ogromny sukces komercyjny – w pierwszych trzech miesiącach po premierze sprzedano ponad 40 milionów kopii. Projekt marketingowy, w którym udział wzięła słynna piosenkarka Madonna, przyczynił się do szerokiego rozgłosu. System zdobył liczne nagrody, wśród których znajdowały się tytuły „Produkt roku” od przemysłu komputerowego.
Jednocześnie pojawiły się krytyki dotyczące:
- Wymaganej pamięci RAM (minimum 4 MB, zalecane 8 MB) i wolnej przestrzeni na dysku (ok. 55 MB).
- Problematycznej kompatybilności niektórych starszych sterowników MS‑DOS.
- Podatności na wirusy i malware, co skłoniło Microsoft do szybkiego wprowadzania poprawek zabezpieczeń.
Dziedzictwo
Windows 95 stał się kamieniem milowym w historii Microsoftu. Jego architektura położyła podwaliny pod kolejne wersje Windows, w tym Windows 98, Windows 2000 oraz Windows XP. Koncepcje wprowadzone w Windows 95 – przycisk Start, pasek zadań i integracja sieci – pozostają centralnymi elementami systemów operacyjnych aż do współczesnych wersji.